İngiltere çalkalanıyor: Vazifeden tek tek ayrılıyorlar

Geçtiğimiz gün Sıhhat Bakanı Sajid Javid ve Maliye Bakanı Rishi Sunak’ın istifasıyla birlikte başlayan kriz şu ana kadar 31 bakan ve milletvekilinin istifa etmesine neden oldu.

Johnson’ın idaresine duyulan “güvensizlik” nedeniyle yapılan istifalar son 24 saat içerinde gerçekleşti.

İngiltere’de Çocuk ve Aileden Sorumlu Bakan Will Quince, Ulaştırma Bakan Yardımcısı Laura Trott, okullardan sorumlu bakan Robin Walker, İçişleri Bakan Yardımcısı Victoria Atkins, Jo Churchill, İhracat Bakanı Mike Freer de Boris Johnson’ın hükümetinden istifa etti.

İngiltere basınına nazaran, Hükümetin yaklaşık 5’te 1’inin şu ana kadar istifa ettiği bildirildi.

BAKANLARDAN BAŞBAKANLIK OFİSİ’NE ÇIKARMA

İngiltere’deki istifa zelzelesinin akabinde bakanlar, Başbakan Boris Johnson’ın istifa etmesi için Başbakanlık Ofisi’nde toplandı.

İngiltere’de bakanlar ve milletvekilleri birer birer istifa ederken, bakanlar, İngiltere Başbakanı Boris Johnson’a istifa baskısı yapmak üzere başşehir Londra’daki Downig Caddesi’ndeki Başbakanlık Ofisi’ne gitti.

İngiltere basınında yer alan haberlere nazaran, Johnson’a gitmesi için baskı yapacak olan bakanlar ortasında, dün yeni Maliye Bakanı olarak atanan Nadhim Zahawi, İçişleri Bakanı Priti Patel, Ulaştırma Bakanı Grant Shapps, İş Bakanı Kwasi Kwarteng, Galler Bakanı Simon Hart, Kuzey İrlanda Bakanı Brandon Lewis, Milletlerarası Ticaret Bakanı Anne-Marie Trevelyan’ın yer aldığı bildirildi. Bakanların, Johnson ile Başbakanlık vazifesinden istifasını görüşmeyi bekledikleri belirtildi.

“BAŞBAKAN OLMAYA DEVAM EDECEĞİM”

Johnson, hükümette arka arda gelen 30’dan fazla istifadan sonra, Başbakanlık vazifesine devam edeceği konusunda ısrar etti. İrtibat Komitesinde tabir veren Johnson, istifa konusunda ne düşündüğü sorusuna karşılık yaptığı açıklamada, “Seçilmiş olduğum işe devam edeceğim ve bunu yapmaya devam edeceğimi size söylemekten memnunluk duyuyorum” dedi.

Johnson, “yarın tekrar başbakan olmaya devam edeceğini” söylerken, kendine yöneltilen istifa baskılarını geçim krizi ve Ukrayna’daki savaş hakkında konuşarak cevapladı. Johnson, “İnsanların maruz kaldığı baskılara ve hükümetin bu çeşit önceliklere odaklanması gerekiyor. Bizim yaptığımız da bu. 80 yılı aşkın müddettir Avrupa’nın en büyük savaşıyla ilgileniyorum ve bundan uzaklaşmanın nasıl bir sorumluluk olacağını anlayamıyorum” dedi.

Komitedeki görüşme boyunca sorgulanan Johnson, bilhassa muhalefetteki Emekçi Partisi milletvekilleri tarafından eleştirildi. Milletvekilleri Johnson’a “iktidarda kalmasının komik olduğunu” ve “görevden ayrılmasının ülke çıkarına olacağını” söyledi.

İNGİLTERE’DE PEŞ PEŞE İSTİFALAR

İngiltere Sıhhat Bakanı Sajid Javid ve Maliye Bakanı Rishi Sunak, dün arka arda hükümetteki vazifelerinden istifa ettiklerini açıklamıştı.

Javid, Twitter’dan paylaştığı mektupta, artık vicdanen vazifesine devam edemeyeceğini ve İngiltere Başbakanı Boris Johnson’a inanç duymadığı için misyonundan istifa ettiğini belirtti.

İstifasını sunmak için Johnson’la görüştüğünü aktaran Javid, “Bu vazifede hizmet etmek çok büyük bir ayrıcalıktı fakat artık vicdanım rahat bir biçimde devam edemeyeceğimi üzülerek belirtmek istiyorum” sözünü kullanmıştı.

Javid’in istifa açıklamasından kısa bir mühlet sonra Sunak da Twitter’dan yaptığı paylaşımda istifa ettiğini açıklamış ve paylaşımında şu sözlere yer vermişti.

“Halk haklı olarak hükümetin düzgün, ehil ve önemli biçimde yönetilmesini bekliyor. Bunun benim son bakanlık misyonum olabileceğinin farkındayım lakin bu standartlar için savaşmaya kıymet olduğuna inanıyorum ve bu yüzden istifa ediyorum”

İki bakanın istifa kararı, Johnson’ın, Muhafazakar Parti milletvekili Chris Pincher’a yönelik vazifesi berbata kullanma şikayetinden haberdar olmasına karşın, Pincher’a hükümette verdiği misyondan ötürü “son derece pişman” olduğunu açıklamasının akabinde gelmişti. Johnson, milletvekili Pincher’la ilgili tavrı nedeniyle baskı altındaydı.

ANAYASA KRİZİ UYARISI

İngiliz Daily Mail gazetesi, “çaresiz durumdaki Boris, mesleğini müdafaa gayretine Kraliçe’yi de dahil edebilir” yorumunda bulundu. Habere nazaran Johnson’a yakın isimler başbakana yetkisini kullanarak Kraliçe’den parlamentoyu feshederek erken genel seçim düzenlemesini istemesini öneriyor.

Öte yandan Kraliçe 2. Elizabeth’in bunu reddetmesi halinde ülkede bir anayasa krizinin patlak verebileceği tarafında tasalar de var. Dün Başbakanlık ofisine giderek istifa daveti yapan isimlerin de “Donald Trump taktiklerinden” ve krize kraliyeti dahil etmekten kaçınması konusunda Johnson’ı uyardığı belirtildi.

Öte yandan 96 yalındaki Kraliçe Elizabeth’in çarşamba günleri İngiltere Başbakanı ile yaptığı görüşmenin dün gerçekleşmediği belirtiliyor.

The Times gazetesine konuşan hükümetten bir kaynak, Kraliçe’den parlamentoyu feshetmesinin istenmesi ihtimalini “Bu gündeme gelen bir mevzuydu fakat büsbütün meczupluk olur” diye yorumladı.